აშშ-ის პრეზიდენტის, დონალდ ტრამპის განცხადებით, უკრაინის პრეზიდენტ ვოლოდიმირ ზელენსკის სთხოვა, რუსეთის ნავთობგადამამუშავებელ ქარხნებზე თავდასხმები შეამციროს და ის დათანხმდა.
საწვავის ფასების ზრდაზე საუბრისას, აშშ-ის პრეზიდენტმა განაცხადა, რომ „მთავარი პრობლემა ის არის, რომ რუსეთის ნავთობგადამამუშავებელ ქარხნებს აფეთქებენ". „ეს სინამდვილეში ახლო აღმოსავლეთის პრობლემა არ არის. ეს უფრო რუსეთის პრობლემაა, სადაც უკრაინა და რუსეთი ერთმანეთს ებრძვიან და უკრაინა რუსეთში დიზელის ნავთობგადამამუშავებელ ქარხნებს აფეთქებს, რადგან ისინი ნავთობგადამუშავების მნიშვნელოვან ნაწილს წარმოადგენენ.
პრეზიდენტ ზელენსკის ვესაუბრე და ვუთხარი: „ნავთობგადამამუშავებელ ქარხნებზე თავდასხმები უნდა შეამციროთ", მან მითხრა: „ალბათ, ასე მოვიქცევით", - აღნიშნა ტრამპმა.
საერთაშორისო პოლიტიკისა და ენერგეტიკის წამყვანი ანალიტიკოსები, მათ შორის, „ფაინენშალ თაიმსის", „როიტერსის", „ენერჯი გრუპისა" და საგარეო ურთიერთობათა საბჭოს ექსპერტების შეფასებით, ვაშინგტონის მხრიდან უკრაინის მიმართ ამ თხოვნის მთავარი მიზეზი გლობალურ ენერგობაზარზე არსებული რყევები და აშშ-ის შიდა ეკონომიკური ინტერესებია.
რუსეთი დიზელისა და ნავთობპროდუქტების ერთ-ერთი უმსხვილესი ექსპორტიორია, ხოლო მისი გადამამუშავებელი ქარხნების მწყობრიდან გამოსვლამ მსოფლიო ბაზარზე დიზელის დეფიციტი და ფასების მკვეთრი ნახტომი გამოიწვია - საწვავისა და დიზელის გაძვირება პირდაპირ აისახება ტრანსპორტირებაზე, სატვირთო გადაზიდვებსა და პროდუქციის თვითღირებულებაზე, რაც აშშ-ში ინფლაციურ წნეხს ზრდის და შიდა პოლიტიკურ გამოწვევად იქცევა.
გარდა ამისა, ექსპერტები აღნიშნავენ, რომ გადამუშავების შეფერხება იძულებულს ხდის რუსეთს შეამციროს მოპოვება ან შეცვალოს ექსპორტის სტრუქტურა, რაც ნედლი ნავთობის ფასების არასტაბილურობას განაპირობებს.
ამასთან, მათი აზრით, ვაშინგტონში ითვალისწინებენ საპასუხო ესკალაციის რისკებსაც, რადგან ასეთმა იერიშებმა შესაძლოა მოსკოვს უბიძგოს დასავლური ენერგოინფრასტრუქტურის წინააღმდეგ საპასუხო ნაბიჯების გადადგმისკენ.
ანალიტიკოსების შეფასებით, ზელენსკის პასუხი უფრო დიპლომატიური სვლა და დროის მოგების მცდელობაა, ვიდრე სტრატეგიაზე სრული უარის თქმა. ვინაიდან უკრაინა კრიტიკულად არის დამოკიდებული ამერიკულ სამხედრო და ფინანსურ მხარდაჭერაზე, კიევი ვერ მისცემს თავს უფლებას პირდაპირ და ხისტად უარყოს აშშ-ის პრეზიდენტის თხოვნა. შესაბამისად, ფრაზა „ალბათ, ასე მოვიქცევით" ვაშინგტონისთვის ლოიალობისა და თანამშრომლობის მზაობის დემონსტრირებას ემსახურება.
ამასთან, ექსპერტები მიიჩნევენ, რომ უკრაინა ამ დარტყმებზე სრულად უარს ვერ იტყვის, რადგან ნავთობგადამამუშავებელი ქარხნები რუსეთის საბრძოლო მანქანისა და ბიუჯეტის უმთავრესი წყაროა. სანამ მოსკოვი აგრძელებს უკრაინის ქალაქებისა და ენერგოსისტემის დაბომბვას, კიევს არ აქვს ფუფუნება, ხელი აიღოს თავის ყველაზე ეფექტურ საპასუხო ბერკეტზე.
ყველაზე სავარაუდო სცენარად მიიჩნევა არა იერიშების სრული შეწყვეტა, არამედ მათი დროებითი შემცირება ან სამიზნეების გადაფორმატება - მაგალითად, დარტყმების გადატანა უშუალოდ სამხედრო საწყობებსა და ლოგისტიკურ ჯაჭვებზე, ნაცვლად მსხვილი სამოქალაქო ქარხნებისა.