
განახლებად ენერგიაზე გადასვლის დაჩქარებასთან ერთად, ინდოეთის ენერგეტიკული უსაფრთხოებისა და შენახვის სიმძლავრის გაფართოების უახლესი ინიციატივის ფარგლებში, პრემიერ-მინისტრ ნარენდრა მოდის მთავრობამ დაამტკიცა 1,5 მილიარდი დოლარის ღირებულების პროგრამა, რომელიც მთელი ქვეყნის მასშტაბით 92 გიგავატ-საათი ქსელური მასშტაბის ენერგიის შენახვის სიმძლავრის განვითარებას ისახავს მიზნად. პროგრამა მიზნად ისახავს ჯერ კიდევ ექსპლუატაციაში გაუშვებელი 92 GWh ენერგიის შენახვის სიმძლავრის განვითარების მხარდაჭერას, რაც ინდოეთის არსებული ქსელური მასშტაბის ენერგიის შენახვის სიმძლავრის 170 პროცენტის ექვივალენტურია, განაცხადა მთავრობამ ამ კვირაში.
ქსელური შენახვის სისტემა იმოქმედებს 2026-27 წლებიდან 2030-31 წლებამდე და მხარს დაუჭერს 60 GWh ჰიდროაკუმულაციური შენახვის, 30 GWh აკუმულატორული (ბატარეის) შენახვისა და ახალი, განვითარებადი შენახვის ტექნოლოგიების მეშვეობით კიდევ 2 GWh-ის განვითარებას.
მთავრობა მოელის, რომ პროექტები მომდევნო ხუთი წლის განმავლობაში დაახლოებით 10 მილიარდი დოლარის ინვესტიციას მოიზიდავს.
სქემის შესახებ X-ზე გამოცხადებისას, მოდიმ აღნიშნა, რომ ეს ხელს შეუწყობს ელექტროენერგიის საიმედოობის გაუმჯობესებას, განახლებადი ენერგიის უკეთ ინტეგრაციას და ქვეყნის ენერგეტიკული უსაფრთხოების განმტკიცებას.
„კაბინეტმა დაამტკიცა მასშტაბური, 14 500 კრორი რუპიის ღირებულების ინიციატივა 92 GWh ენერგიის შენახვის სიმძლავრის განსავითარებლად, რაც თითქმის 1 ლაკჰი კრორის სავარაუდო ინვესტიციას დაუჭერს მხარს“, — განაცხადა მოდიმ.
„ეს ნამდვილად არის უფრო საიმედო ელექტროენერგია, განახლებადი ენერგიის მეტი ინტეგრაცია და უფრო მყარი ენერგეტიკული უსაფრთხოება“, — დასძინა მან.
განახლებადი ენერგია და უსაფრთხოება
ინდოეთის სწრაფვა ენერგეტიკული უსაფრთხოებისკენ ასახავს მის მოწყვლადობას გეოპოლიტიკური რყევების მიმართ, მათ შორის საწვავის ბოლოდროინდელი კრიზისისა და აშშ-ისრაელის ირანთან ომის ფონზე, რამაც გამოავლინა ის რისკები, რომლებსაც მსგავსი შეფერხებები უქმნის მის ეკონომიკასა და 1,4 მილიარდზე მეტ მოსახლეობას.
მან სუფთა ენერგიაზე გადასვლისთვის ამბიციური მიზნები დაისახა, მათ შორის 2070 წლისთვის წმინდა ნულოვანი ემისიის მიღწევა და 2030 წლისთვის არაწიაღისეულ საწვავზე დაფუძნებული 500 GW ელექტროენერგიის სიმძლავრის დანერგვა.
გაეროს გარემოსდაცვითი პროგრამის (UNEP) თანახმად, სამხრეთ აზიის ეს ქვეყანა ჩინეთისა და ამერიკის შეერთებული შტატების შემდეგ მსოფლიოში სათბურის აირების მესამე უმსხვილესი ემიტენტია და მოსახლეობის მკვეთრად მზარდი ენერგეტიკული მოთხოვნილებების დასაკმაყოფილებლად კვლავინდებურად დიდად არის დამოკიდებული ქვანახშირზე.
UNEP-ის ემისიების სხვაობის 2026 წლის ანგარიშის (Emissions Gap Report 2026) მიხედვით, მიწათსარგებლობისა და სატყეო მეურნეობის გამოკლებით, მისმა სათბურის აირების ემისიამ 2025 წელს დაახლოებით 4.5 მილიარდ ტონა ნახშირორჟანგის ექვივალენტს მიაღწია. თუმცა, მისი ემისიები ერთ სულ მოსახლეზე (3.1 ტონა) გლობალური საშუალო მაჩვენებლის (6.4 ტონა) ნახევარზე ნაკლები იყო.
ინდოეთი განიცდის ზეწოლას, შეამციროს ნახშირბადის ემისიები და განახორციელოს ინვესტიციები სუფთა ენერგიაში, იმ ფონზე, როდესაც იგი საკუთარი ინფრასტრუქტურის განახლებასა და გაფართოებას ცდილობს.
ის ასევე მიზნად ისახავს, 2030 წლისთვის, 2005 წლის დონესთან შედარებით, 45 პროცენტით შეამციროს ემისიების ინტენსივობა — სათბურის გაზების რაოდენობა, რომელიც გამოიყოფა მთლიანი შიდა პროდუქტის თითოეულ ერთეულზე.
ენერგიის წარმოება და შენახვა
ინდოეთმა მიზნად დაისახა, 2030 წლისთვის არაწიაღისეული საწვავის წყაროებიდან 500 GW დადგმულ ელექტროსიმძლავრეს მიაღწიოს. სამთავრობო მონაცემების თანახმად, 2026 წლის ივლისის მდგომარეობით, ქვეყნის დადგმული ელექტროსიმძლავრის ნახევარზე მეტი სწორედ არაწიაღისეული საწვავის წყაროებზე მოდიოდა.
ინდოეთის განახლებადი ენერგიის სიმძლავრე მნიშვნელოვნად გაიზარდა და მზის ენერგია მის დადგმულ სუფთა ენერგიის სიმძლავრეში სულ უფრო მზარდ წილს იკავებს.
ახალი და განახლებადი ენერგიის სამინისტროს ყოველთვიური ანგარიშის, „Physical Achievements“-ის თანახმად, სექტემბრის მდგომარეობით ქვეყანაში მზის დადგმული სიმძლავრე დაახლოებით 171 GW-ს შეადგენდა, ხოლო დიდი და მცირე ჰიდროენერგიის ჯამური სიმძლავრე — დაახლოებით 57 GW-ს.
მთავრობამ მზის ენერგიის ობიექტები განათავსა თბილ შტატებში — რაჯასტანში, გუჯარათში, მაჰარაშტრაში, ტამილნადუსა და კარნატაკაში, ხოლო ჰიდროენერგეტიკული პროექტები ძირითადად კონცენტრირებულია ჰიმალაის შტატებში — ჰიმაჩალ-პრადეშსა და უტარაკჰანდში, ისევე როგორც სანაპირო კარნატაკის ნაწილებში.
განახლებადი ენერგიის სწრაფი გაფართოების მიუხედავად, ენერგიის შენახვა კვლავ მთავარ ხარვეზად რჩება ინდოეთის სუფთა ენერგიაზე გადასვლის პროცესში.
მთავრობის შეფასებით, 2031-32 წლებისთვის ინდოეთს დასჭირდება დაახლოებით 411 GWh ქსელური მასშტაბის ენერგიის შესანახი სიმძლავრე, მათ შორის 236 GWh ბატარეული შენახვა და 175 GWh ჰიდროაკუმულაციური შენახვა.
ენერგიისა და სუფთა ჰაერის კვლევის ცენტრის (Centre for Research on Energy and Clean Air) მონაცემებით, 2026 წლის სექტემბრისთვის ექსპლუატაციაში იყო დაახლოებით 9.1 GWh ბატარეული ენერგიის შენახვის სიმძლავრე. ეს შეადგენს იმ ბატარეული შენახვის სიმძლავრის 4 პროცენტზე ნაკლებს, რომელიც, პროგნოზის მიხედვით, ქვეყანას 2031-32 წლებისთვის დასჭირდება.
ინდოეთი ასევე ავითარებს ჰიდროაკუმულაციური ელექტროსადგურების პროექტებს, რათა განახლებადი ენერგიის გამომუშავების მერყეობა დააბალანსოს.
ენერგიის შენახვის საჭიროება განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, რადგან მზის ენერგიის გამომუშავება პიკს დღის განმავლობაში აღწევს, ხოლო ელექტროენერგიაზე მოთხოვნა ხშირად საღამოს იზრდება, როდესაც მზის ენერგიის გამომუშავება მცირდება.
შენახვის საკმარისი შესაძლებლობების გარეშე, ჭარბი განახლებადი ელექტროენერგია შეიძლება გამოუყენებელი დარჩეს, რაც ენერგოკომპანიებს აიძულებს, მოთხოვნის დასაკმაყოფილებლად ქვანახშირზე მომუშავე ელექტროსადგურებს დაეყრდნონ.
მთავრობის განცხადებით, უახლესი პროგრამა უზრუნველყოფს „ბატარეების ენერგიის შემნახველი სისტემების ადგილობრივი წარმოებისთვის ბიძგის მიცემას, იმპორტზე დამოკიდებულების შემცირებასა და ქვეყნის გრძელვადიანი ენერგეტიკული უსაფრთხოების გაძლიერებას“. ინიციატივის ფარგლებში, ბატარეებში ენერგიის შენახვის პროექტებმა ასევე უნდა დააკმაყოფილოს ადგილობრივი შემადგენლობის მინიმუმ 40-პროცენტიანი მოთხოვნა.
მთავრობამ ცალკე დაამტკიცა 300 მილიონი დოლარის ღირებულების პროგრამა ლითიუმისა და ნიკელის ოთხი ადგილობრივი გადამამუშავებელი ქარხნის შექმნის მხარდასაჭერად — ეს არის ორი კრიტიკული მინერალი, რომლებიც ფართოდ გამოიყენება ელექტრომობილების ბატარეებში, ენერგიის შემნახველ სისტემებსა და ელექტრონულ მოწყობილობებში.
ინდოეთი ამჟამად მნიშვნელოვნად არის დამოკიდებული დამუშავებული კრიტიკული მინერალების იმპორტზე. მთავრობამ აღნიშნა, რომ ადგილობრივი გადამამუშავებელი ობიექტების მშენებლობა მნიშვნელოვანი იქნება ამ დამოკიდებულების შესამცირებლად.